Clicks358
V.R.S.
1

Katechizm większy św. Piusa X (1)

Catechismo Maggiore (tekst włoski z roku 1905 tutaj) stanowił część szerszego opracowania Compendio della Dottrina Cristiana Prescritto da Sua Santita Papa Pio X Alle Diocesi Della Provincia di Roma czyli Kompendium doktryny chrześcijańskiej przepisane przez Jego Świątobliwość Papieża Piusa X dla diecezji prowincji rzymskiej [kościelnej]. Był to zmodyfikowany nieco tekst katechizmu stosowanego wcześniej w Toskanii, Lombardii, Emilii-Romanii, Ligurii i Piemoncie. W roku 1911 ukazało się angielskie wydanie tego katechizmu (tekst np. tutaj). Został on wydany w Polsce kilkanaście lat temu przez Wydawnictwo Diecezjalne w Sandomierzu jako “Katechizm Piusa X”, w tłumaczeniu, jak podano, z wersji angielskiej. Aby uwolnić tekst polski poniżej postaram się przedstawić w cyklu własne tłumaczenie. Można korzystać z niego w sposób nieograniczony na zasadzie AMDG.

Nauka wstępna – O Doktrynie Chrześcijańskiej i jej głównych częściach

1. Czy jesteś chrześcijaninem?


Tak, jestem chrześcijaninem z łaski Bożej.

2. Dlaczego mówisz: z łaski Bożej?

Mówię: z łaski Bożej, albowiem bycie chrześcijaninem jest całkowicie darmowym darem Boga, na który my sami nie moglibyśmy zasłużyć.

3. Kto jest prawdziwym chrześcijaninem?

Prawdziwym chrześcijaninem jest ten, który jest ochrzczony, który wierzy i wyznaje doktrynę chrześcijańską oraz jest posłuszny prawowitym pasterzom Kościoła.

4. Czym jest doktryna chrześcijańska?

Doktryna chrześcijańska to doktryna, którą nasz Pan Jezus Chrystus nauczył nas by ukazać nam drogę zbawienia.

5. Czy jest konieczne by nauczyć się doktryny nauczonej przez Jezusa Chrystusa?

Jest z pewnością konieczne by nauczyć się doktryny, której nauczył nas Jezus Chrystus i winni są poważnego uchybienia ci, którzy zaniedbują ten obowiązek.

6. Czy rodzice i opiekunowie mają obowiązek wysłać swoje dzieci i podopiecznych na katechizm?

Rodzice i opiekunowie mają obowiązek sprawić by ich dzieci i podopieczni uczyli się doktryny chrześcijańskiej i są winni przed Bogiem jeśli zaniedbują ten obowiązek.

7. Od kogo mamy przyjąć i nauczyć się doktryny chrześcijańskiej?

Mamy przyjąć doktrynę chrześcijańską i nauczyć się jej od świętego Kościoła Katolickiego.

8. Jak możemy być pewni że doktryna chrześcijańska, którą przyjmujemy od świętego Kościoła Katolickiego jest rzeczywiście prawdziwa?

Jesteśmy pewni, że doktryna, którą przyjmujemy od Świętego Kościoła Katolickiego jest prawdziwa, albowiem Jezus Chrystus, Boski autor tejże doktryny, powierzył ją przez swych Apostołów Kościołowi, który założył i uczynił nieomylną nauczycielką wszystkich ludzi, obiecując jej swą Boską asystencję aż po koniec wieków.

9. Czy istnieją inne dowody prawdziwości doktryny chrześcijańskiej?

Prawdziwość doktryny chrześcijańskiej jest również ukazana w widocznej świętości tych, którzy ją wyznawali i nadal wyznają, w heroicznym męstwie męczenników, w jej szybkim i cudownym rozpowszechnieniu w świecie oraz w jej doskonałym zachowaniu przez tak wiele stuleci różnych i ciągle trwających zmagań.

10. Jakie są główne i najbardziej konieczne części doktryny chrześcijańskiej?

Główne i najbardziej konieczne części doktryny chrześcijańskiej są cztery: Credo, Ojcze nasz, Przykazania i Sakramenty.

11. Czego nas naucza Credo?

Credo naucza nas głównych artykułów naszej świętej wiary.

12. Czego nas naucza Ojcze nasz?

Ojcze nasz naucza nas wszystkich że mamy pokładać nadzieję w Bogu oraz wszystkiego o co mamy Go prosić.

13. Czego nauczają nas Przykazania?

Przykazania nauczają nas wszystkiego co mamy czynić by być miłym Bogu: wszystko to znajduje streszczenie w miłości Boga ponad wszystkie rzeczy oraz miłości bliźniego jak siebie samego, z powodu miłości Boga.

14. Czego naucza nas doktryna o Sakramentach?

Doktryna o Sakramentach daje nam poznanie natury i dobrego korzystania z tych środków, które Jezus Chrystus ustanowił aby odpuszczać nam grzechy, aby przekazywać nam swoją łaskę oraz aby wlać w nas i powiększać w nas cnoty wiary, nadziei i miłości.

O Symbolu Apostołów powszechnie zwanym Credo

I. Credo w ogólności.

15. Co jest pierwszą częścią doktryny chrześcijańskiej?


Pierwszą częścią doktryny chrześcijańskiej jest Symbol Apostołów, powszechnie zwany Credo [przypis: w Polsce przyjęło się określenie Skład Apostolski]

16. Dlaczego nazywasz Credo Symbolem Apostołów?

Credo jest nazywane symbolem Apostołów, gdyż stanowi streszczenie prawd wiary, których nauczali Apostołowie.

17. Ile artykułów znajduje się w Credo?

W Credo jest dwanaście artykułów.

18. Wymień je.

1) Wierzę w Boga Ojca wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi.

2) I w Jezusa Chrystusa, Syna Jego jedynego, Pana naszego.

3) Który się począł z Ducha Świętego, narodził się z Maryi Panny.

4) Umęczon pod Ponckim Piłatem, ukrzyżowan, umarł i pogrzebion.

5) Zstąpił do piekieł, trzeciego dnia dnia zmartwychwstał.

6) Wstąpił na niebiosa, siedzi po prawicy Boga Ojca wszechmogącego.

7) Stamtąd przyjdzie sądzić żywych i umarłych.

8) Wierzę w Ducha Świętego.

9) Święty Kościół powszechny [tj. katolicki], świętych obcowanie.

10) Grzechów odpuszczenie.

11) Ciała zmartwychwstanie.

12) Żywot wieczny. Amen.

19. Co oznacza słowo wierzę, które mówisz na początku Symbolu?

Słowo: wierzę oznacza że uznaję za najprawdziwsze wszystko co jest zawarte w tych dwunastu artykułach: i wierzę w te rzeczy mocniej niż gdybym ujrzał je na własne oczy, gdyż zostały one objawione przez Boga, który nie może zwodzić ani dać się zwieść, świętemu Kościołowi Katolickiemu i przez ten Kościół zostały nam objawione.

20. Co zawierają artykuły Credo?

Artykuły Credo zawierają wszystko to w co należy wierzyć przede wszystkim o Bogu, o Jezusie Chrystusie i o Jego Oblubienicy – Kościele.

21. Czy bardzo jest użyteczne częste odmawianie Credo?

W najwyższym stopniu użyteczne jest częste odmawianie Credo tak aby prawdy wiary coraz bardziej odciskały ślad w naszym sercu.

II. O pierwszym artykule Symbolu

O Bogu Ojcu i stworzeniu.

22. Co nas naucza pierwszy artykuł: wierzę w Boga Ojca wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi?

Pierwszy artykuł Credo uczy nas że jest tylko jeden Bóg, który jest wszechmogący i który stworzył niebo, ziemię i wszystkie rzeczy w niebie i na ziemi, to jest cały wszechświat.

23. Skąd wiemy że jest Bóg?

Wiemy że jest Bóg ponieważ pokazuje to nam nasz rozum a wiara to potwierdza.

24. Dlaczego nazywamy Boga Ojcem?

Jest powiedziane, że Bóg jest Ojcem 1) ponieważ jest poprzez naturę Ojcem drugiej Osoby Trójcy Przenajświętszej, to jest zrodzonego przez Niego Syna; 2) ponieważ Bóg jest Ojcem wszystkich ludzi, których stworzył, których zachowuje i którymi włada; 3) wreszcie ponieważ jest poprzez łaskę Ojcem wszystkich dobrych chrześcijan, którzy nazywają siebie dlatego przybranymi dziećmi Bożymi.

25. Dlaczego Ojciec jest pierwszą osobą Trójcy Przenajświętszej?

Ojciec jest pierwszą osobą Trójcy Przenajświętszej, gdyż nie pochodzi od innej osoby, lecz jest zasadą dwóch pozostałych Osób, to jest Syna i Ducha Świętego.

26. Co rozumiesz przez słowo wszechmogący?

Słowo wszechmogący oznacza że Bóg może uczynić wszystko według swej woli.

27. Bóg nie może zgrzeszyć ani umrzeć. Dlaczego zatem mówi się że może uczynić wszystko?

Mówi się że Bóg może uczynić wszystko, choć nie może ani zgrzeszyć ani umrzeć, ponieważ zdolność do grzechu lub śmierci nie jest wynikiem mocy, lecz słabości, której nie może być w Bogu, jest bowiem najdoskonalszy.

28. Co to oznacza: Stworzyciel nieba i ziemi?

Stwarzanie oznacza czynienie czegoś z niczego; dlatego mówi się o Bogu że jest stworzycielem nieba i ziemi, gdyż uczynił z niczego niebo i ziemię, i wszystkie rzeczy w niebie i na ziemi, to jest cały wszechświat.

29. Czy świat został stworzony jedynie przez Ojca?

Świat został stworzony w równym stopniu przez wszystkie trzy Osoby Boskie, ponieważ wszystko co czyni jedna Osoba w stosunku do stworzenia, jest czynione przez pozostałe dwie Osoby w jednym, tym samym akcie.

30. Dlaczego zatem stworzenie przypisuje się szczególnie Ojcu?

Stworzenie przypisuje się szczególnie Ojcu, gdyż stworzenie jest skutkiem Bożej wszechmocy, którą przypisuje się w szczególności Ojcu, podobnie jak mądrość Synowi, zaś dobroć Duchowi Świętemu, choć wszystkie trzy Osoby posiadają tę samą wszechmoc, mądrość i dobroć.

31. Czy Bóg opiekuje się światem i wszystkimi rzeczami przez Niego stworzonymi?

Tak, Bóg opiekuje się światem i wszystkimi rzeczami przez Niego stworzonymi, zachowuje je i włada nimi w swej nieskończonej dobroci i mądrości, i nic tu na dole się nie dzieje jeśli nie jest wolą Boga albo Bóg tego nie dopuści.

32. Dlaczego mówisz że nic się nie dzieje jeśli nie jest wolą Boga albo Bóg tego nie dopuści?

Mówi się że nic się tu na dole się nie dzieje jeśli nie jest wolą Boga albo Bóg tego nie dopuści, ponieważ istnieją pewne rzeczy, których Bóg chce i nakazuje oraz inne, którym nie zapobiega, takie jak grzech.

33. Dlaczego Bóg nie zapobiega grzechowi?

Bóg nie zapobiega grzechowi, ponieważ nawet z nadużycia jakie człowiek czyni z wolności, którą dał mu Bóg, Bóg wie jak wyprowadzić dobro i sprawić że Jego miłosierdzie lub sprawiedliwość jeszcze bardziej zajaśnieją.

O aniołach.

34. Jakie są najszlachetniejsze stworzenia, które Bóg stworzył?

Najszlachetniejszymi stworzeniami stworzonymi przez Boga są Aniołowie.

35. Kim są Aniołowie?

Aniołowie są stworzeniami rozumnymi i czysto duchowymi.

36. W jakim celu Bóg stworzył Aniołów?

Bóg stworzył Aniołów aby Go czcili i Mu służyli oraz by uczynić ich wiecznie szczęśliwymi.

37. Jaki kształt i postać posiadają Aniołowie?

Aniołowie nie posiadają ani kształtu ani żadnej poznawalnej zmysłami postaci, ponieważ są czystymi duchami, stworzonymi przez Boga by istniały bez konieczności połączenia z jakimkolwiek ciałem.

38. Zatem dlaczego Aniołowie są przedstawiani w widzialnych postaciach?

Aniołowie są przedstawiani pod widzialnymi postaciami: 1) aby wspomóc naszą wyobraźnię 2) gdyż objawili się wielokrotnie ludziom, jak czytamy w Piśmie Świętym.

39. Czy wszyscy Aniołowie byli wierny Bogu?

Nie, nie wszyscy Aniołowie byli wierni Bogu, lecz wielu z nich, z pychy, rościło sobie pretensje do bycia Mu równym i niezależnym od Niego; z powodu tego grzechu zostali na zawsze wyłączeni z nieba i skazani na piekło.

40. Jak nazywamy Aniołów wyłączonych na zawsze z nieba i skazanych na piekło?

Aniołowie wyłączeni na zawsze z nieba i skazani na piekło są nazywani demonami, zaś ich przywódca jest nazywany Lucyferem lub Szatanem.

41. Czy demony mogą wyrządzić nam zło?

Tak, demony, jeśli Bóg to dopuści, mogą wyrządzić nam wiele zła na duszy i na ciele, zwłaszcza kusząc nas do grzechu.

42. Dlaczego nas kuszą?

Demony kuszą nas z powodu zawiści ku nam, która sprawia że pożądają naszego wiecznego potępienia oraz z nienawiści do Boga, którego obraz w nas jaśnieje. Bóg zatem dopuszcza pokusy, abyśmy, pokonując je z pomocą Jego łaski, doskonalili się w cnotach i zasłużyli na raj.

43. Jak możemy pokonać pokusy?

Pokusy pokonuje się poprzez czujność, modlitwę i chrześcijańskie umartwienie.

44. Jak nazywają się Aniołowie, którzy pozostali wierni Bogu?

Aniołowie, którzy pozostali wierni Bogu są nazywani dobrymi Aniołami, Duchami niebieskimi lub, po prostu, Aniołami.

45. Co stało się z Aniołami, którzy pozostali wierni Bogu?

Aniołowie, którzy pozostali wierni Bogu zostali utwierdzeni w łasce, cieszą się na zawsze wizją Boga, miłują Go, błogosławią Go i nieustannie Go chwalą.

46. Czy Bóg używa Aniołów jako wykonawców Jego woli?

Tak, Bóg używa Aniołów jako wykonawców Jego woli a zwłaszcza powierza wielu z nich urząd naszych stróżów i obrońców.

47. Czy powinniśmy mieć szczególną pobożność do naszego Anioła Stróża?

Tak, mamy mieć szczególną pobożność do naszego Anioła Stróża, oddawać mu cześć, prosić o jego pomoc i być mu wdzięcznym za stałą opiekę jakiej nam udziela.

O człowieku.

48. Jakiej jest najbardziej szlachetne stworzenie z tych, które Bóg umieścił na ziemi?

Najbardziej szlachetnym stworzeniem, które Bóg umieścił na ziemi jest człowiek.

49. Czym jest człowiek?

Człowiek jest stworzeniem rozumnym złożonym z duszy i ciała.

50. Czym jest dusza?

Dusza jest najszlachetniejszą częścią człowieka, gdyż posiada substancję duchową, obdarzona jest intelektem i wolą, zdolna do poznania Boga i uzyskania Go na wieczność.

51. Czy duszę ludzką można zobaczyć i dotknąć?

Naszej duszy nie można ani zobaczyć ani dotknąć ponieważ jest duchem.

52. Czy dusza ludzka umiera wraz z ciałem?

Dusza ludzka nie umiera nigdy: wiara i sam rozum dowodzą że jest nieśmiertelna.

53. Czy człowiek jest wolny w swoich działaniach?

Tak, człowiek jest wolny w swoich działaniach i każdy wyczuwa w sobie że może uczynić jedną rzecz albo jej nie czynić, bądź uczynić jedną rzecz zamiast drugiej.

54. Wyjaśnij ludzką wolność na przykładzie.

Jeśli dobrowolnie mówię kłamstwo, wyczuwam że mógłbym go nie powiedzieć i milczeć oraz że mógłbym również przemówić inaczej, powiedzieć prawdę.

55. Dlaczego mówi się że człowiek został stworzony na obraz i podobieństwo Boga?

Mówi się że człowiek został stworzony na obraz i podobieństwo Boga, gdyż dusza ludzka jest duchowa i rozumna, wolna w swym działaniu, zdolna do poznania i miłowania Boga oraz cieszenia się Nim na wieczność: są to doskonałości, które odbijają w nas promień nieskończonej wielkości Pana.

56. W jakim stanie Bóg umieścił naszych pierwszych rodziców Adama i Ewę?

Bóg umieścił Adama i Ewę w stanie niewinności i łaski, lecz wkrótce popadli w grzech.

57. Poza niewinnością i łaską uświęcającą czy Bóg dał inne dary naszym pierwszym rodzicom?

Poza niewinnością i łaską uświęcającą Bóg wlał inne dary w naszych pierwszych rodziców, które mieli przekazywać wraz z łaską uświęcającą swym potomkom. Były to: integralność, to jest doskonałe podporządkowanie zmysłów rozumowi; nieśmiertelność; wolność od wszelkiego bólu i boleści; oraz wiedza właściwa ich stanowi.

58. Jaki był grzech Adama?

Grzechem Adama był grzech pychy i poważnego nieposłuszeństwa.

59. Jaka była kara za grzech Adama i Ewy?

Adam i Ewa utracili łaskę Bożą oraz prawo do nieba, zostali wygnani z ziemskiego raju, poddani wielu boleściom duszy i ciała oraz skazani na śmierć.

60. Gdyby Adam i Ewa nie zgrzeszyli, czy byliby wolni od śmierci?

Gdyby Adam i Ewa nie zgrzeszyli, lecz pozostali wierni Bogu, po szczęśliwym i spokojnym pobycie na ziemi, bez śmierci, zostaliby przeniesieni przez Boga do Nieba aby cieszyć się życiem wiecznym i chwalebnym.

61. Czy te dary były należne człowiekowi?

Dary te nie były należne w żadne sposób człowiekowi, lecz były darami całkowicie darmowymi i nadprzyrodzonymi. Dlatego, po nieposłuszeństwie Adama Bożemu przykazaniu, Bóg mógł bez niesprawiedliwości pozbawić Adama i całe jego potomstwo tych darów.

62. Czy ten grzech jest właściwy jedynie Adamowi?

Ten grzech nie jest jedynie grzechem Adama, lecz również naszym grzechem, choć w innym znaczeniu. Przynależy do Adama, gdyż on go popełnił aktem swej woli i dlatego był to jego osobisty grzech. Jest zaiste naszym, gdyż będąc popełnionym przez Adama, jako głowę i źródło całego rodzaju ludzkiego, został przelany poprzez naturalne płodzenie na wszystkich jego potomków, dlatego jest dla nas grzechem pierworodnym.

63. Jak to możliwe że grzech pierworodny został przelany na wszystkich ludzi?

Grzech pierworodny został przelany na wszystkich ludzi albowiem Bóg wylał w Adamie na rodzaj ludzki łaskę uświęcającą i inne nadprzyrodzone dary pod warunkiem że Adam nie będzie nieposłuszny. Okazawszy nieposłuszeństwo jako głowa i ojciec rodzaju ludzkiego sprawił że ludzka natura stała się buntowniczą wobec Boga. Dlatego też ludzka natura jest przelewana na wszystkich potomków Adama w stanie buntu przeciw Bogu, pozbawiona łaski Bożej i innych darów.

64. Jaką zatem szkodę wyrządził nam grzech pierworodny?

Szkodami spowodowanymi przez grzech pierworodny są: pozbawienie łaski, utrata raju, ignorancja, skłonność do zła, wszystkie nieszczęścia tego życia, wreszcie śmierć.

65. Czy wszyscy ludzie zaciągają grzech pierworodny?

Tak, wszyscy ludzie zaciągają grzech pierworodny, poza najświętszą Panną, która została od niego zachowana przez Boga w drodze indywidualnego przywileju z uwagi na przyszłe zasługi Jezusa Chrystusa naszego Zbawiciela.

66. Czy po grzechu Adama ludzie nie mogli być zbawieni?

Po grzechu Adama ludzie nie mogli już być zbawieni, gdyby Bóg nie okazał im miłosierdzia.

67. Jakim miłosierdziem posłużył się Bóg wobec rodzaju ludzkiego?

Miłosierdziem, którym posłużył Bóg wobec rodzaju ludzkiego, była złożona od razu Adamowi obietnica Boskiego Zbawiciela, Mesjasza, a potem posłanie Go we właściwym czasie aby uwolnić ludzi z niewoli demona i grzechu.

68. Kim jest obiecany Mesjasz?

Obiecanym Mesjaszem jest Jezus Chrystus, jak naucza nas drugi artykuł Credo.
Weronika....S
Moja koleżanka, która na bieżąco uczestniczy w Mszy Wszechczasów, posiada taki. Zresztą od czasu do czasu przekazuje mi wartościowe pozycje.